Welke wijntermen beschrijven smaak en textuur?

Wijnproefterminologie beschrijft aroma, smaak, structuur en textuur, maar op zichzelf niet de kwaliteit. Een wijn kan uitgesproken zuren, stevige tannine of veel body hebben en toch in balans aanvoelen als de zintuiglijke elementen elkaar ondersteunen. De gids voor wijnproeven legt uit hoe je deze elementen beoordeelt, terwijl de gids voor wijn-spijscombinaties uitlegt hoe ze de combinatie met eten kunnen beïnvloeden.

Proefterminologie legt waargenomen sensaties en associaties vast. Een verwijzing naar kers, ceder, steen of room beschrijft meestal waaraan de wijn de proever doet denken; het betekent niet noodzakelijk dat het genoemde materiaal aan de wijn is toegevoegd.

Zuur

Zuur is het bestanddeel dat voor frisheid zorgt en wijn levendig, strak of watertandend kan laten smaken. Zuur kan de algemene indruk lichter maken, fruitsmaken aanscherpen en contrast bieden bij rijke of vette gerechten.

Zuur is niet hetzelfde als zuurheid of een slechte balans. Een wijn met duidelijke zuren kan nog steeds harmonieus aanvoelen wanneer zoetheid, tannine, alcohol, smaakintensiteit en textuur het zuur ondersteunen.

Tannine

Tannine is de groep verbindingen die samenhangt met een drogend of stroef gevoel op het tandvlees en de tong. Tannine komt vaak uit contact met druivenschillen, pitten en steeltjes, en contact met hout kan ook invloed hebben op hoe tanninerijk een wijn aanvoelt.

Tannine is een structurele sensatie en geen aroma of smaak. Stevige tannine kan een wijn weerbarstiger laten aanvoelen in de mond, terwijl zachtere tannine een gladdere of soepelere indruk kan geven.

Body

Body is het waargenomen gewicht en de volheid van wijn in de mond. Een wijn met weinig body voelt relatief delicaat aan, terwijl een wijn met veel body breder, dichter of substantiëler overkomt.

Body geeft geen volledig kwaliteitsoordeel. Alcohol, suiker, smaakconcentratie, zuur en textuur kunnen allemaal invloed hebben op de waargenomen body, en een lichtere wijn kan net zo goed in balans en expressief zijn als een vollere wijn.

Balans

Balans is de verhouding tussen zuur, tannine, zoetheid, alcohol, smaakintensiteit en textuur. Een wijn in balans presenteert deze elementen zonder dat één onderdeel de algemene zintuiglijke indruk overheerst.

Balans is contextafhankelijk en niet overal hetzelfde. Een zoete en een droge wijn kunnen allebei in balans zijn, ook al voelen hun verhoudingen van zoetheid en zuur heel verschillend aan.

Afdronk

Afdronk is de smaak, het aroma en de textuur die achterblijven nadat de wijn is doorgeslikt of uitgespuugd. Bij een lange afdronk blijven deze indrukken aanwezig, terwijl een korte afdronk sneller vervaagt.

De afdronk kan een ander accent laten zien dan de eerste smaakindruk. Fruit kan naar de achtergrond verdwijnen, terwijl tannine, zuur, specerijen, bitterheid of hartige tonen duidelijker merkbaar blijven.

Aroma

Aroma is de geur die je vóór en tijdens het proeven van wijn waarneemt. Aromabeschrijvingen zoals citrus, kers, kruiden, bloemen of ceder benoemen zintuiglijke associaties en geen ingrediënten die noodzakelijk in de fles aanwezig zijn.

Aroma kan veranderen wanneer wijn aan lucht wordt blootgesteld of warmer wordt in het glas. De woorden waarmee een aroma wordt beschreven zijn interpretatief, waardoor verschillende proevers voor een vergelijkbare sensatie verschillende vergelijkingen kunnen kiezen.

Smaak

Smaak is de gecombineerde indruk van smaak, aroma en mondgevoel tijdens het proeven. Een smaakbeschrijving communiceert een gelijkenis en garandeert niet dat de genoemde vrucht, specerij, kruid of andere stof is gebruikt om de wijn te maken.

Smaak kan fruitige, bloemige, kruidige, aardse, hartige, kruidige of met hout geassocieerde indrukken omvatten. De intensiteit en duur van deze indrukken kunnen los worden besproken van de vraag of een proever ze persoonlijk lekker vindt.

Mineraliteit

Mineraliteit is een proefterm voor indrukken die vaak worden beschreven met woorden als stenig, ziltig, rokerig of krijtachtig. Mineraliteit is subjectieve zintuiglijke terminologie en geen standaardmeting van het mineraalgehalte van wijn.

Een notitie waarin een wijn mineraal wordt genoemd, moet daarom worden gelezen als een beschrijving van het waargenomen karakter. De term toont op zichzelf niet aan dat een bepaald bestanddeel uit de bodem rechtstreeks als smaak in de wijn terecht is gekomen.

Textuur

Textuur is hoe wijn in de mond aanvoelt. Zijdezacht, romig, ruw, wasachtig, glad en stroef zijn voorbeelden van woorden die worden gebruikt om textuur te beschrijven.

Textuur kan worden gevormd door tannine, zuur, restsuiker, contact met lie, contact met hout en andere keuzes bij het wijnmaken. Een textuurterm beschrijft een fysieke sensatie en moet niet worden opgevat als een volledige uitspraak over aroma, herkomst of kwaliteit.

Welke wijntermen beschrijven hoe wijn wordt gemaakt?

Terminologie voor het wijnmaken benoemt processen die aroma, smaak, textuur, helderheid, stabiliteit en stijl van wijn kunnen beïnvloeden. Een productieterm zegt op zichzelf niets over kwaliteit, omdat het resultaat ook afhangt van de druiven, de keuzes van de producent en de ontwikkeling van de afgewerkte wijn. De complete gids voor wijndruiven legt uit van welk druivenmateriaal deze processen uitgaan.

Wijnbereidingstermen moeten worden geïnterpreteerd als beschrijvingen van technieken. Fermentatie beschrijft een omzetting, maceratie beschrijft contact met vaste bestanddelen en houtrijping beschrijft rijping waarbij hout betrokken is; geen van deze termen garandeert in elke fles een bepaalde smaak.

Fermentatie

Fermentatie is het proces waarbij gist druivensuikers omzet in alcohol en andere verbindingen. De omstandigheden van de fermentatie en de activiteit van de gist kunnen invloed hebben op fruitexpressie, aroma, textuur en de algemene stijl van de afgewerkte wijn.

Fermentatie staat los van zoetheid. Wijn kan druivensuiker behouden wanneer de fermentatie stopt of wordt gestopt voordat alle beschikbare suiker is omgezet, terwijl doorgaande fermentatie een droger zintuiglijk resultaat kan opleveren.

Malolactische fermentatie

Malolactische fermentatie is de bacteriële omzetting van het scherpere appelzuur in zachter melkzuur. Malolactische fermentatie kan het zuur ronder laten aanvoelen en in sommige wijnen bijdragen aan boterachtige aroma's.

Malolactische fermentatie verschilt van alcoholische fermentatie, omdat bacteriën de omzetting uitvoeren en het belangrijkste zintuiglijke gevolg betrekking heeft op het zuur. Het effect kan uitgesproken, subtiel of moeilijk te onderscheiden zijn van de andere kenmerken van de wijn.

Maceratie

Maceratie is het contact tussen druivensap of gistende wijn en vaste delen van de druif. Maceratie kan kleur, tannine, aroma en smaak extraheren, vooral wanneer druiven met een donkere schil in contact blijven met hun schillen.

Het woord maceratie beschrijft contact en geen gegarandeerd resultaat. Het karakter dat uit de vaste druivendelen wordt geëxtraheerd, hangt af van het fruit, de aard van het contact en de bredere keuzes van de producent bij het wijnmaken.

Lie

Lie is bezonken gist en ander fijn materiaal dat na de fermentatie achterblijft. Wijn in contact houden met lie kan bijdragen aan hartige complexiteit, een vollere textuur en aroma's die met brood of gist worden geassocieerd.

Een verwijzing naar lie beschrijft materiaal en contact tijdens de rijping en geen druivenras of plaats van herkomst. Het zintuiglijke resultaat kan verschillen per wijn en afhankelijk van de manier waarop de producent de lie beheert.

Bâtonnage

Bâtonnage is het omroeren van lie terwijl de wijn rijpt. Bâtonnage kan de romige, ronde of textuurrijke indruk versterken die met contact met lie wordt geassocieerd.

Bâtonnage is een specifieke keldertechniek, maar het woord garandeert niet dat een afgewerkte wijn romig zal smaken. Zuur, het karakter van de druif, de keuze van het vat en de duur en manier van het contact met de lie kunnen het resultaat beïnvloeden.

Klaring

Klaring is het gebruik van een hulpstof om zwevend materiaal te verwijderen of aspecten van het uiterlijk en de textuur van een wijn aan te passen. Klaring kan helpen om wijn vóór het bottelen helderder of stabieler te maken.

Een verklaring over klaring beschrijft een productiekeuze en geen kwaliteitsklasse. Lezers die informatie zoeken over een bepaalde hulpstof kunnen de producent raadplegen, omdat de term klaring niet aangeeft welk materiaal is gebruikt.

Filtratie

Filtratie is het laten passeren van wijn door materiaal dat bedoeld is om deeltjes of micro-organismen te verwijderen. Filtratie kan de visuele helderheid en stabiliteit verbeteren, hoewel producenten dit verschillend toepassen.

Gefilterd en ongefilterd zijn productiebeschrijvingen en geen automatische kwaliteitsindicatoren. Een ongefilterde wijn kan zichtbaar bezinksel bevatten, terwijl filtratie met verschillende doelen en interventieniveaus kan worden toegepast.

Houtrijping

Houtrijping is het rijpen van wijn in houten vaten of met houtmateriaal. Houtrijping kan indrukken toevoegen die worden geassocieerd met specerijen, toast, vanille of ceder, en kan de textuur veranderen terwijl de wijn zich ontwikkelt.

Een vermelding van houtrijping onthult niet alle details van de invloed van hout. Het karakter dat in het glas wordt waargenomen hangt ook af van het hout, het vat, eerder gebruik, de omstandigheden van het contact en de onderliggende wijn.

Blenden

Blenden is het combineren van wijnen van verschillende druiven, percelen, vaten of productielots tot één uiteindelijke wijn. Blenden kan bijdragen aan consistentie, balans, complexiteit of een herkenbare producentstijl.

Een blend is niet inherent minderwaardig of beter dan wijn die met een bepaald druivenras of perceel wordt aangeduid. De term zegt alleen dat afzonderlijke componenten zijn samengebracht voordat de afgewerkte wijn werd gepresenteerd.

Gehandschoende hand schenkt druivensap naast een eiken vat en roestvrijstalen gisttank

Welke wijntermen beschrijven waar wijn vandaan komt?

Terminologie voor wijnherkomst verbindt een wijn met een plaats, maar elke herkomstterm kan een ander niveau van wettelijke of geografische specificiteit hebben. Een appellation is een gereguleerde herkomstnaam, terwijl een regio een geografisch gebied is dat met wijnproductie wordt geassocieerd. De gids voor wijnappellations legt gereguleerde herkomstsystemen uit, en de gids om terroir te begrijpen onderzoekt de relatie tussen plaats en wijnkarakter.

Herkomsttaal moet worden getoetst aan het systeem dat het betreffende etiket beheert. Een plaatsnaam kan een brede regio, een beschermde aanduiding, een erkend wijngaardgebied of een herkomstclaim van een producent aanduiden, en deze toepassingen zijn niet uitwisselbaar.

Terroir

Terroir is de gecombineerde invloed van de natuurlijke omgeving, groeiomstandigheden en lokale menselijke interpretatie van een wijngaard op de wijn. De term kan bodem, klimaat, topografie, ligging, omstandigheden van de locatie en de keuzes omvatten waarmee wijnbouwers op die omgeving reageren.

Terroir is een concept om plaatsgebonden karakter te bespreken en geen enkel meetbaar ingrediënt. Een claim over terroir moet daarom worden gelezen als een beschrijving van de relaties tussen locatie, groeiomstandigheden en menselijk handelen.

Appellation

Appellation is een wettelijk vastgelegde herkomstnaam waarvan het gebruik aan regels is gebonden. Afhankelijk van het toepasselijke systeem kunnen appellationregels betrekking hebben op geografische herkomst, toegestane druiven, productiemethoden of andere voorwaarden.

Een appellation duidt op gereguleerde herkomst en niet op een gegarandeerde smaak- of kwaliteitservaring. Wijnen met dezelfde appellation kunnen verschillen, omdat producenten, locaties, druiven, oogstomstandigheden en keuzes bij het wijnmaken kunnen verschillen.

Regio

Een regio is een geografisch gebied dat met wijnproductie wordt geassocieerd. Een regio kan appellations, subregio's, wijngaarden en producenten omvatten, maar het woord regio duidt op zichzelf geen specifieke gereguleerde categorie aan.

Een regionale naam kan nog steeds nuttige context bieden over klimaat, druiven en lokale stijlen. Lezers moeten niet aannemen dat elke regionale verwijzing dezelfde wettelijke vereisten heeft als een appellation.

Beschermde oorsprongsbenaming

Beschermde oorsprongsbenaming is een EU-herkomstaanduiding die verbonden is aan regels voor een specifieke plaats en een specifiek product. Beschermde oorsprongsbenamingen die op EU-etiketten worden gebruikt, zijn geregistreerd in de eAmbrosia-database van de Europese Commissie.

De eAmbrosia-database van de Europese Commissie is het referentieregister dat je kunt raadplegen om te controleren of een beschermde oorsprongsbenaming op een EU-etiket geregistreerd is. Registratie bevestigt de beschermde naam; de toepasselijke productspecificatie vermeldt de relevante gebruiksvoorwaarden.

Beschermde geografische aanduiding

Beschermde geografische aanduiding is een EU-herkomstaanduiding die een product volgens de toepasselijke regels verbindt met een specifiek geografisch gebied. Beschermde geografische aanduidingen die op EU-etiketten worden gebruikt, zijn geregistreerd in de eAmbrosia-database van de Europese Commissie.

Met de eAmbrosia-database van de Europese Commissie kan een lezer een geregistreerde beschermde geografische aanduiding onderscheiden van formuleringen die alleen geografisch klinken. De geregistreerde naam moet nog steeds worden geïnterpreteerd aan de hand van de toepasselijke productspecificatie en niet als garantie voor een bepaalde smaak.

Vintage

Vintage is het oogstjaar dat wordt vermeld voor de druiven die voor een wijn zijn gebruikt. Vintage kan belangrijk zijn omdat groei- en oogstomstandigheden variëren, wat invloed heeft op rijpheid, zuur, concentratie en de stijl die een producent kan maken.

Een vintagevermelding duidt op het moment van oogsten en niet op het bottelmoment of een kwaliteitsrang. De praktische betekenis hangt af van de regio, druif, producent en het soort wijn.

Estate bottled

Estate bottled is een etiketclaim die wijn presenteert als gemaakt en gebotteld door het genoemde domein of de genoemde producent. De voorwaarden voor de formulering estate bottled hangen af van de wet- en regelgeving en het etiketteringssysteem dat op de wijn van toepassing is.

Estate bottled moet niet worden opgevat als een universele kwaliteitsklasse. De claim gaat volgens de toepasselijke regels over productieverantwoordelijkheid of locatie en niet over een gegarandeerd zintuiglijk resultaat.

Single vineyard

Single vineyard is een herkomstclaim die een genoemde wijngaard aanwijst als bron van de wijn. De gereguleerde betekenis en onderbouwing van een claim als single vineyard kunnen verschillen per rechtsgebied en herkomstsysteem.

Een claim als single vineyard kan de aandacht vestigen op het karakter van een locatie, maar toont niet automatisch superieure kwaliteit aan. Lezers kunnen nagaan of de wijngaardnaam formeel erkend is en hoe de betreffende producent de herkomst toelicht.

Cru

Cru is een term die in sommige regionale systemen wordt gebruikt voor een erkend wijngaardgebied, een herkomstcategorie of een kwaliteitsclassificatie. Cru heeft alleen een precieze betekenis wanneer de term wordt gelezen binnen het regionale classificatiesysteem dat het gebruik ervan bepaalt.

Je moet niet aannemen dat een cru-term uit de ene regio overeenkomt met een cru-term uit een andere regio. De juiste interpretatie volgt uit de regels en hiërarchie van het genoemde herkomstsysteem.

Welke wijntermen beschrijven zoetheid en alcoholgehalte?

Zoetheid en alcoholgehalte zijn afzonderlijke kenmerken van wijn. Zoetheid is de zintuiglijke indruk die grotendeels wordt veroorzaakt door resterende druivensuiker, terwijl het alcoholgehalte de hoeveelheid alcohol is die op het etiket wordt vermeld. De gids over zoete en droge wijn biedt meer context bij het interpreteren van zoetheidsstijlen.

Fruitgeur moet niet worden verward met suikerzoetheid. Een droge wijn kan sterk naar rijp fruit ruiken, terwijl een zoete wijn ook uitgesproken zuren kan hebben waardoor de zoetheid minder zwaar aanvoelt.

Droog

Droog is een wijnstijl met weinig of geen waarneembare zoetheid. Droog beschrijft zintuiglijke zoetheid en betekent niet dat een wijn geen fruitaroma, smaakintensiteit, zuur of tannine heeft.

Een droge wijn kan naar rijp fruit ruiken of smaken, omdat fruitkarakter en suikerzoetheid verschillende sensaties zijn. Ook zuur kan beïnvloeden hoe droog een wijn in de mond lijkt.

Off-dry

Off-dry is een wijnstijl met merkbare maar beperkte zoetheid. Off-dry wijn combineert resterende suiker vaak met zuren, zodat de zoetheid de algehele balans niet overheerst.

Off-dry is een stijlomschrijving en geen universele garantie voor een precies suikergehalte binnen elk etiketteringssysteem. De term is vooral nuttig als aanwijzing dat enige zoetheid waarneembaar kan zijn.

Zoet

Zoet is een wijnstijl waarin suikerzoetheid duidelijk zintuiglijk aanwezig is. Zoetheid kan in balans worden gebracht door zuur, bitterheid, tannine, alcohol of geconcentreerde smaak.

Zoet betekent niet dat een wijn eenvoudig is of frisheid mist. Een zoete wijn kan uitgesproken zuren behouden en complexe fruitige, bloemige, hartige of rijpe aroma's vertonen.

Restsuiker

Restsuiker is de druivensuiker die in wijn achterblijft nadat de fermentatie is gestopt of werd gestopt. Restsuiker draagt bij aan zoetheid, hoewel zuur, alcohol, aroma, serveeromstandigheden en smaakconcentratie kunnen beïnvloeden hoe zoet de wijn aanvoelt.

Restsuiker is niet hetzelfde als waargenomen zoetheid. Wijnen met een vergelijkbare analytische hoeveelheid suiker kunnen verschillende zintuiglijke indrukken geven wanneer hun zuren en andere structurele elementen verschillen.

Alcohol by volume

Alcohol by volume is de aanduiding op het etiket van het alcoholgehalte als aandeel van de afgewerkte wijn. EUR-Lex publiceert Gedelegeerde Verordening (EU) 2019/33 van de Commissie, op grond waarvan het op een etiket vermelde alcoholgehalte een tolerantie heeft van 0,5% vol ten opzichte van de analyse, of 0,8% vol voor bepaalde categorieën.

De tolerantie die EUR-Lex publiceert op grond van Gedelegeerde Verordening (EU) 2019/33 van de Commissie betekent dat het vermelde alcoholgehalte niet moet worden geïnterpreteerd als een onbeperkte claim van analytische precisie. Alcohol by volume beschrijft bovendien sterkte en niet zoetheid, body, herkomst of kwaliteit.

Versterkte wijn

Versterkte wijn is wijn waarvan het alcoholgehalte is verhoogd door toevoeging van gedistilleerde drank. Versterkte wijn kan droog of zoet zijn, dus versterking bepaalt op zichzelf niet de hoeveelheid restsuiker of de waargenomen zoetheid.

Het moment en het doel van de versterking kunnen de stijl beïnvloeden. Een etiket waarop versterkte wijn staat, beschrijft daarom een productcategorie maar geen volledige proefbeschrijving.

Dosage

Dosage is een afgemeten toevoeging die na het degorgeren aan sommige mousserende wijnen volgens de traditionele methode wordt gedaan. Dosage kan de uiteindelijke verhouding tussen zoetheid en zuur beïnvloeden.

Een verwijzing naar dosage beschrijft een productiestap en niet het volledige zintuiglijke profiel. Ook het karakter van de druif, de zuren, rijping en andere productiekeuzes bepalen hoe zoet of droog de afgewerkte mousserende wijn overkomt.

Brut

Brut is een aanduiding voor de zoetheid van mousserende wijn die wordt geïnterpreteerd volgens de regels die gelden voor de markt of herkomst van de wijn. Brut duidt over het algemeen op een droge stijl, maar bij een precieze classificatie moeten lezers de relevante regelgeving raadplegen.

Brut zegt niets over druivenras, productiekwaliteit of herkomst. Een brut mousserende wijn kan aanzienlijk verschillen in zuur, fruitkarakter, textuur en rijpheid.

Welke wijntermen beschrijven fouten en bewaarproblemen?

Terminologie voor wijnfouten en opslag maakt onderscheid tussen een beoogde stijl en ongewenste verandering, besmetting of beschadiging. Een wijnfout is doorgaans een onbedoelde toestand die frisheid, fruit, balans of het karakter dat de producent voor ogen had, verhult. Opslagterminologie is belangrijk omdat warmte, licht, de werking van de sluiting en blootstelling aan zuurstof wijn na het bottelen kunnen veranderen.

Het herkennen van fouten kan een kwestie van beoordeling zijn. Sommige aroma's worden in bepaalde stijlen aanvaard of bewust behouden, terwijl dezelfde aroma's als fouten kunnen worden beschouwd wanneer ze in een andere wijn overheersen of het fruit- en herkomstkarakter maskeren.

Kurkbesmetting

Kurkbesmetting is een wijnfout die samenhangt met muffe aroma's die vaak worden vergeleken met vochtig karton of een beschimmelde kelder. Kurkbesmetting kan de fruitexpressie onderdrukken en wijn zowel gedempt of vlak als onaangenaam geurend maken.

Kurkbesmetting is niet hetzelfde als onschadelijke stukjes kurk die in wijn drijven. De term beschrijft zintuiglijke besmetting en de effecten kunnen variëren van duidelijke muffigheid tot een minder opvallend verlies van aroma.

Oxidatie

Oxidatie is verandering die wordt veroorzaakt door overmatige blootstelling van wijn aan zuurstof. Oxidatie kan het frisse fruitkarakter doffer maken en indrukken van gekneusde appel, noten, ouderdom of bruining veroorzaken wanneer die kenmerken niet bedoeld zijn.

Oxidatie is niet altijd een fout, omdat sommige wijnstijlen tijdens de productie of rijping bewust zuurstof gebruiken. De term beschrijft een fout wanneer de door zuurstof veroorzaakte verandering strijdig is met de beoogde stijl of toestand van de fles.

Reductie

Reductie is een toestand die samenhangt met beperkte blootstelling aan zuurstof en zwavelhoudende aromatische verbindingen. Reductie kan aroma's veroorzaken die worden vergeleken met een lucifer, rubber, kool of andere penetrante materialen, en sommige reductieve aroma's kunnen na blootstelling aan lucht afnemen.

Reductie moet worden onderscheiden van oxidatie, omdat de termen verschillende omstandigheden beschrijven. Het effect van blootstelling van een gereduceerde wijn aan lucht kan variëren, dus luchtcontact is geen gegarandeerde oplossing voor elk reductief aroma.

Vluchtige zuren

Vluchtige zuren zijn het deel van de zuren in wijn dat uitgesproken azijnachtige of oplosmiddelachtige aroma's kan veroorzaken. Een beperkte aanwezigheid kan onopvallend of stilistisch aanvaardbaar zijn, terwijl overmatige vluchtige zuren fruit en andere aroma's kunnen overheersen.

Vluchtige zuren zijn zowel een aromagerelateerde toestand als een aspect van zuur. Ze moeten niet worden verward met de frisse, watertandende structurele zuren die in veel wijnstijlen worden gezocht.

Brettanomyces

Brettanomyces is een gist die wordt geassocieerd met aroma's die worden omschreven als stal, leer, kruidnagel of medicinaal. Veel producenten beschouwen Brettanomyces als een fout wanneer de aroma's fruit, frisheid of het karakter van de locatie maskeren.

Reacties op Brettanomyces kunnen verschillen, omdat sommige proevers een ingetogen hartig karakter aanvaarden maar een dominante expressie afwijzen. De term benoemt de gist en de mogelijke zintuiglijke gevolgen ervan en is geen universeel oordeel over elke aangetaste wijn.

Warmteschade

Warmteschade is kwaliteitsverlies dat ontstaat wanneer wijn bij overmatige hitte wordt opgeslagen of vervoerd. Warmteschade kan de rijping versnellen en leiden tot gekookte aroma's, lekkage, een bewegende sluiting of veranderde kleur.

Warmteschade kan niet altijd alleen aan de buitenkant van de fles worden vastgesteld. Een aangetaste fles kan fysieke waarschuwingssignalen vertonen, maar zintuiglijke beoordeling kan nog steeds nodig zijn om te bepalen of de wijn is beïnvloed.

Lightstrike

Lightstrike is een door licht veroorzaakte wijnfout die samenhangt met aroma's die worden vergeleken met gekookte kool of natte wol. Lightstrike is vooral een risico voor wijn in helder of lichtgekleurd glas wanneer die aan sterk licht wordt blootgesteld.

Lightstrike verschilt van warmteschade, ook al kunnen slechte presentatie of opslag de wijn aan beide risico's blootstellen. De term heeft specifiek betrekking op chemische verandering die door blootstelling aan licht wordt gestart.

Ullage

Ullage is de lege ruimte tussen de wijn en de sluiting in een fles. Een ongewoon grote ullage kan wijzen op verdamping, lekkage, een defecte sluiting of blootstelling aan zuurstof tijdens de opslag.

Ullage is een aanwijzing en geen bewijs dat wijn gebrekkig is. Flesformaat, wijnleeftijd, sluiting en opslaggeschiedenis kunnen beïnvloeden hoe het vulniveau moet worden geïnterpreteerd.

Sulfieten

Sulfieten is de gebruikelijke term op het etiket voor zwaveldioxide en verwante verbindingen die verband houden met het maken en conserveren van wijn. De door de Europese Commissie gepubliceerde EU-drempel voor de formulering bevat sulfieten is 10 mg per liter totaal zwaveldioxide.

De EU-drempel van 10 mg per liter van de Europese Commissie heeft betrekking op de vraag of de formulering bevat sulfieten op het etiket moet staan; de formulering vermeldt niet de exacte hoeveelheid in een bepaalde fles. Een sulfietenvermelding moet daarom worden gelezen als verplichte allergeneninformatie en niet als een volledig verslag van het wijnmaken of de wijnkwaliteit.

Hand verwijdert een bevlekte kurk naast bruine wijn in een kelder

Welke wijntermen op etiketten zijn mogelijk promotioneel in plaats van technisch?

Sommige wijntermen suggereren schaarste, vakmanschap, selectie of superieure kwaliteit zonder een gedeelde productiemethode, herkomstcategorie of smaakprofiel aan te duiden. Reserve, old vines, hand-crafted en boutique moeten worden beschouwd als claims van de producent, tenzij de instantie die toezicht houdt op het betreffende etiket de term een vastgelegde betekenis geeft.

Promotionele wijnterminologie is niet per se onwaar of nutteloos. Een producent kan dergelijke taal gebruiken om een echt onderscheid binnen het eigen assortiment te communiceren, maar de formulering alleen onthult mogelijk niet welke criteria aan dat onderscheid ten grondslag liggen. Lezers kunnen zoeken naar aanvullende informatie over herkomst, druivenbron, productie, rijping en de instantie die verantwoordelijk is voor het etiket.

Reserve

Reserve is een term op het etiket die selectie, rijping of een hogere status binnen het assortiment van een producent suggereert. Reserve duidt op zichzelf geen universele productiemethode, rijpingsvereiste of kwaliteitsstandaard aan.

Een reserveclaim is het meest informatief wanneer de producent of de toepasselijke herkomstinstantie de voorwaarden erachter toelicht. Zonder die context moet reserve worden gelezen als positioneringstaal en niet als een volledige technische beschrijving.

Old vines

Old vines is een term op het etiket die presenteert dat de druiven afkomstig zijn van volwassen wijnstokken. Old vines vermeldt op zichzelf geen standaardleeftijd van de wijnstokken en legt niet uit hoe de ouderdom is geverifieerd.

Een claim als old vines kan nog steeds nuttige context van de producent bieden, vooral wanneer wijngaard en aanplantgeschiedenis worden vermeld. De formulering alleen garandeert geen concentratie, kwaliteit, zeldzaamheid of bepaalde smaak.

Hand-crafted

Hand-crafted is een marketingterm die handmatige aandacht tijdens de wijnproductie suggereert. Hand-crafted duidt geen consistente reeks wijngaard- of kelderpraktijken aan, tenzij de producent uitlegt welk werk met de hand is uitgevoerd.

Handmatig werk kan in veel fasen plaatsvinden, waaronder wijngaardbeheer, oogst, sortering en werkzaamheden in de kelder. Een claim als hand-crafted is daarom betekenisvoller wanneer de relevante praktijk wordt genoemd in plaats van alleen de algemene formulering.

Boutique

Boutique is een marketingterm die een kleine, onderscheidende of gespecialiseerde wijnproducent suggereert. Boutique stelt op zichzelf geen productieschaal, eigendom, kwaliteitsniveau of wijnstijl vast.

Een boutiqueclaim kan communiceren hoe een producent zich wil positioneren, maar lezers hebben aanvullende informatie nodig om de inhoud van de claim te beoordelen. De geschiedenis van de producent, wijngaardbronnen en productiedetails bieden specifiekere aanwijzingen.

Premium

Premium is een marketingterm waarmee wijn als superieur binnen het assortiment of de markt wordt gepositioneerd. Premium duidt op zichzelf geen gereguleerde productiestandaard, zintuiglijke drempel of herkomstcategorie aan.

Een premiumclaim kan betrekking hebben op prijspositionering, druivenselectie, verpakking, productiekeuzes of merkstrategie. Het etiket moet specifiekere aanwijzingen bieden voordat de term als een technisch onderscheid wordt beschouwd.

Special selection

Special selection is een marketingterm die suggereert dat voorkeursdruiven, wijnlots of afgewerkte wijnen zijn geselecteerd. Special selection legt de selectiecriteria niet uit, tenzij de producent aanvullende details verstrekt.

De claim kan verwijzen naar wijngaardpercelen, proefbeslissingen, rijpingsvaten of een ander intern proces. Omdat de formulering algemeen is, moeten lezers zoeken naar een verklaring van de producent waarin wordt aangegeven wat en waarom is geselecteerd.

Cellar selection

Cellar selection is een marketingterm die suggereert dat de wijn tijdens rijping, proeven of blenden bijzondere aandacht kreeg. Cellar selection duidt op zichzelf geen consistente productiepraktijk aan.

De betekenis kan per producent verschillen, omdat de formulering kan verwijzen naar geselecteerde vaten, tanks, productielots of afgewerkte flessen. Aanvullende productie-informatie is nodig om de claim technisch te kunnen interpreteren.

Limited release

Limited release is een marketingterm die beperkte beschikbaarheid suggereert. Limited release legt op zichzelf niet uit of de beschikbaarheid wordt beperkt door de druivenvoorraad, een productiekeuze, distributie, verpakking of merkstrategie.

Een claim als limited release kan juist zijn zonder superieure kwaliteit vast te stellen. De formulering beschrijft beschikbaarheid in algemene termen en moet niet worden verward met een beschermde herkomst, druivenbron of productiestandaard.

Conclusie

Een woordenlijst voor wijn is het nuttigst wanneer zintuiglijke terminologie, productieterminologie, herkomstterminologie, terminologie voor zoetheid, terminologie voor alcoholgehalte, foutterminologie en promotionele terminologie van elkaar gescheiden blijven. Zuur, tannine, body, afdronk, aroma en textuur beschrijven hoe wijn wordt waargenomen. Fermentatie, malolactische fermentatie, contact met lie, filtratie, houtrijping en blenden beschrijven hoe wijn wordt gemaakt. Een appellation is een gereguleerde herkomstnaam, terwijl een regio een bredere geografische beschrijving is; beschermde oorsprongsbenamingen en beschermde geografische aanduidingen die op EU-etiketten worden gebruikt, zijn geregistreerd in de eAmbrosia-database van de Europese Commissie. Droog beschrijft weinig of geen waarneembare zoetheid, terwijl alcohol by volume het vermelde alcoholgehalte beschrijft. EUR-Lex publiceert Gedelegeerde Verordening (EU) 2019/33 van de Commissie, op grond waarvan het vermelde alcoholgehalte een tolerantie heeft van 0,5% vol ten opzichte van de analyse, of 0,8% vol voor bepaalde categorieën. Kurkbesmetting, oxidatie, lightstrike en warmteschade beschrijven ongewenste omstandigheden die een fles kunnen beïnvloeden. De door de Europese Commissie gepubliceerde EU-drempel voor de formulering bevat sulfieten is 10 mg per liter totaal zwaveldioxide. Reserve, old vines, hand-crafted, boutique en vergelijkbare uitdrukkingen moeten worden beschouwd als claims van de producent, tenzij de instantie die toezicht houdt op het betreffende etiket er een definitie aan geeft. Door elke term eerst te classificeren, verklein je het risico dat je een zintuiglijke beschrijving opvat als een productiefeit, een geografische verwijzing als een kwaliteitsgarantie of promotionele taal als een gereguleerde standaard.

Primaire bronnen

Elk cijfer op deze pagina is afkomstig van de instantie die wordt genoemd in de zin waarin het staat. Hier kun je elk cijfer controleren: