वाइन स्कोरले वास्तवमा के मापन गर्छ?
वाइन स्कोरले प्रयोगशालामा परीक्षण गरिएको वाइनको गुण होइन, कुनै निश्चित सन्दर्भमा स्वाद परीक्षण गरिएको वाइनबारे समीक्षकको मूल्याङ्कन मापन गर्छ। समीक्षकले वाइन स्कोर प्रयोग गरेर सुगन्ध, स्वाद, सन्तुलन, बनावट, अन्तिम स्वाद, विशिष्टता, विकासको सम्भावना तथा वाइनले दाबी गरेको शैलीसँगको उपयुक्तताको मूल्याङ्कन संक्षेपमा प्रस्तुत गर्न सक्छन्। रेटिङ प्रणालीले उक्त मतलाई सटीक सङ्ख्यात्मक रूप दिए पनि प्रकाशित परिणाम सम्पादकीय राय नै रहन्छ।
वाइन स्कोरको अर्थ रेटिङ प्रणाली तथा परिणाम वरिपरि प्रयोग गरिएको भाषाबाट आउँछ। सावधानीपूर्वक व्याख्या गरिएको रेटिङ प्रणालीले समीक्षकले विचार गर्ने गुणहरू बताउन सक्छ, जबकि कम स्पष्ट प्रणाली पाठकले समीक्षकका धेरै समीक्षा तुलना गरेपछि मात्र बुझ्न सकिन्छ। प्रकाशनको पहिचान, समीक्षकको पहिचान, स्वाद परीक्षणका अवस्था र लिखित टिप्पणीले पाठकलाई प्रकाशित परिणाम बुझ्न सहयोग गर्छन्।
European Commission को eAmbrosia रजिस्टरले European Union को संरक्षित designation प्रणालीअन्तर्गत वाइनले आफूलाई के नामले चिनाउन सक्छ भन्ने अभिलेख राख्छ, जबकि समीक्षकले वाइनलाई के स्कोर दिन सक्छ भन्ने नियमन गर्ने समकक्ष रजिस्टर European Commission ले उपलब्ध गराउँदैन। त्यसैले संरक्षित appellation नियमन भएजस्तो वाइन स्कोर नियमन गरिएको हुँदैन।
European Union को कानुनी प्रकाशन सेवा EUR-Lex ले Regulation (EU) 2019/33 र Regulation (EU) 2021/2117 प्रकाशित गर्छ, जसले उत्पत्ति, 0.5% vol सहनशीलताभित्रको अल्कोहल मात्रा र sulphite घोषणा जस्ता कानुनी रूपमा प्रमाणित गर्न सकिने वाइन विशेषता निर्धारण गर्छन्; यीमध्ये कुनै पनि विशेषता गुणस्तरसम्बन्धी मूल्याङ्कन होइन। वाइन स्कोर फरक वर्गमा पर्छ, किनकि यसले कानुनी प्रमाणीकरण होइन, आलोचनात्मक मूल्याङ्कन व्यक्त गर्छ।
वाइन स्कोरले grape variety, उत्पत्ति, उत्पादक, vintage का अवस्था वा उत्पादन विधिबारेको जानकारीलाई प्रतिस्थापन गर्दैन। क्षेत्रीय वाइन विचार गरिरहेको पाठकले Bordeaux wine guide वा Napa Valley wine guide मार्फत वाइनको सन्दर्भ बुझ्न सक्छ, त्यसपछि वर्णन गरिएको शैली आकर्षक लाग्छ कि लाग्दैन भन्ने निर्णय गर्न समीक्षकको स्वाद टिप्पणी प्रयोग गर्न सक्छ। वाइन स्कोरले संक्षिप्त निष्कर्ष दिन्छ, जबकि स्वाद टिप्पणीले त्यस निष्कर्ष बुझ्न आवश्यक वर्णनात्मक प्रमाण दिन्छ।
Resolution भनेको प्रकाशनले प्रकाशित वाइन स्कोरहरूबीच अनुमति दिने सबैभन्दा सानो भिन्नता हो। सूक्ष्म resolution ले रेटिङ प्रणालीलाई अत्यन्तै सटीक देखाउन सक्छ, तर यसले मात्र बोतल, स्वाद परीक्षणका अवस्था वा समीक्षक परिवर्तन हुँदा त्यति नै सूक्ष्म भिन्नता स्थिर रहन्छ भन्ने प्रमाणित गर्दैन। उपयोगी तुलनाले समीक्षकका अनुसार वाइनहरूलाई के कुराले अलग गर्छ र वर्णन गरिएको भिन्नता सम्भावित पिउने व्यक्तिका लागि महत्त्वपूर्ण छ कि छैन भन्ने सोध्छ।
वाइन स्कोरलाई व्यक्तिगत रुचिबाट पनि अलग राख्नुपर्छ। कुनै समीक्षकले आफूलाई मन नपर्ने शैलीको उत्कृष्ट उदाहरणका रूपमा वाइनलाई मूल्याङ्कन गर्न सक्छन्। त्यसैले समीक्षकको स्वाद टिप्पणी अन्तिम परिणामभन्दा उपयोगी हुन सक्छ, किनकि body, acidity, tannin, oak, ripeness, sweetness र finish सम्बन्धी वर्णनले वाइन व्यक्तिगत रुचिसँग मिल्छ कि मिल्दैन भन्ने निर्णय गर्न पाठकलाई सहयोग गर्छ।
कम वाइन स्कोरहरू किन असामान्य हुन्छन्?
प्रकाशित सङ्ग्रहमा कम वाइन स्कोरहरू असामान्य हुन सक्छन्, किनकि समीक्षा गरिएका वाइनहरूको सङ्ग्रह उपलब्ध सबै वाइनको अनियमित नमुना नहुन सक्छ। सम्पादकीय छनोट, नमुनाको उपलब्धता, क्षेत्रीय कभरेज, व्यावसायिक ध्यान र समीक्षकका रुचिले समीक्षा प्रक्रियामा कुन वाइन प्रवेश गर्छ भन्ने निर्धारण गर्न सक्छन्। त्यसैले स्वाद परीक्षण सुरु हुनुअघि नै प्रकाशित अभिलेख छनोटबाट प्रभावित हुन सक्छ।
प्रभावकारी दायरा भनेको समीक्षकको प्रकाशित काममा देखिने रेटिङ प्रणालीको भाग हो। रेटिङ प्रणालीको नाम वा प्रस्तुतिबाट सङ्केत हुने स्केल दायराभन्दा प्रभावकारी दायरा साँघुरो हुन सक्छ, किनकि दोषपूर्ण, अनुपलब्ध, अनुपयुक्त, नपठाइएका वा सम्पादकीय रूपमा अप्रासंगिक वाइनले प्रमुख रूपमा प्रकाशित समीक्षा नपाउन सक्छन्। फराकिलो स्केल दायराले रेटिङ प्रणालीको हरेक भाग उस्तै आवृत्ति वा अर्थमा प्रयोग हुन्छ भन्ने प्रमाणित गर्दैन।
वाइन प्रकाशनको कभरेजभन्दा बाहिर परेको, खराब अवस्थामा आइपुगेको, दोषपूर्ण देखिएको वा सम्पादकीय रुचि नजगाएको कारणले पूर्ण समीक्षा आवश्यक छैन भन्ने निर्णय हुन सक्छ। प्रकाशित नभएको परिणाम स्वतः छलको प्रमाण होइन, तर यसले देखिने अभिलेखले प्रतिनिधित्व गर्ने कुरामा असर गर्छ। देखिने अभिलेखले बजार वा क्षेत्रको पूर्ण विवरण होइन, पहुँच, सान्दर्भिकता, नमुनाको अवस्था वा सम्पादकीय ध्यानसँग सम्बन्धित प्रारम्भिक छनोट पार गरेका वाइनहरूलाई मात्र प्रतिनिधित्व गर्न सक्छ।
स्कोर वितरण र गुणस्तर वितरण एउटै अवधारणा होइनन्। अनुकूल समीक्षा देखाउने खुद्रा विक्रेताले प्रचार गरिएका वाइनका लागि अनुकूल समीक्षा उपलब्ध छन् भन्ने देखाउँछ, तर त्यसले समीक्षकले भेटेका हरेक वाइन वा खुद्रा विक्रेताले नदेखाउने निर्णय गरेका हरेक परिणाम देखाउँदैन। पाठकले पूर्ण समीक्षा हेर्न, समीक्षक पहिचान गर्न, समीक्षा गरिएको वाइन पुष्टि गर्न र त्यही स्रोतका वरपरका समीक्षासँग परिणाम तुलना गर्न सकेमा वाइन स्कोर बढी जानकारीमूलक हुन्छ।
छनोट प्रक्रियाले मूल्यसम्बन्धी धारणा पनि बनाउन सक्छ। उत्पादक वा प्रतिनिधिले चासो आकर्षित गर्ने अपेक्षा गरिएको वाइनका लागि कभरेज खोज्न सक्छ, जबकि प्रकाशनले आफ्ना पाठकका लागि महत्त्वपूर्ण हुने सम्भावना भएका वाइनमा ध्यान दिन सक्छ। यीमध्ये कुनै पनि उद्देश्यले समीक्षा अविश्वसनीय छ भन्ने प्रमाणित गर्दैन, तर दुवैले पाठकले देख्ने वाइनहरूको समूहमा असर पार्न सक्छन्।
मूल्यमा ध्यान दिने खरिदकर्ताले बढी आलोचनात्मक ध्यान पाउनु नै राम्रो खरिदको ग्यारेन्टी हो भन्ने नठानी समीक्षकको शैली वर्णनलाई वास्तविक विकल्पसँग तुलना गर्नुपर्छ। best wines under 20 र best cheap red wines सम्बन्धी गाइडहरूले किफायतीपन, शैली र पिउने उद्देश्य तुलना गर्ने खरिदकर्तालाई थप सन्दर्भ दिन्छन्। खरिदकर्ताको रुचिसँग नजिकबाट मिल्ने कम चर्चित वाइन प्रतिष्ठा वा सङ्ग्रहयोग्यताका लागि छानिएको उच्च स्कोर भएको बोतलभन्दा राम्रो खरिद हुन सक्छ।
समीक्षकले धेरै समीक्षामा रेटिङ प्रणाली कसरी प्रयोग गर्छन् भन्ने जाँच गरेर पाठकले प्रभावकारी दायरा मूल्याङ्कन गर्न सक्छ। दोहोरिने वर्णन, बारम्बार देखिने प्रशंसा, स्पष्ट आलोचना र नजिकका परिणामको भाषाबीचको दूरीले स्केलको लेबल मात्रभन्दा समीक्षकको अभ्यासबारे बढी बताउन सक्छ। प्रभावकारी दायरा प्रकाशित कामबाट अनुमान गर्नुपर्ने सम्पादकीय ढाँचा हो, र रेटिङ प्रणालीको देखिने फराकिलोपनका आधारमा मात्र मान्न हुँदैन।
वाइन स्कोरिङ स्केलहरू कसरी फरक हुन्छन्?
वाइन स्कोरिङ स्केलहरू मुख्यतः तिनले देखाउने सङ्ख्यात्मक विवरणको मात्रा र परिणामसँग जोडिएका सम्पादकीय परिभाषाका कारण फरक हुन्छन्। छोटो स्केल र बढी सूक्ष्म स्केल दुवैले इन्द्रियगत मूल्याङ्कनलाई प्रकाशित क्रमाङ्कनमा बदल्न सक्छन्, तर कुनै पनि स्केलले स्वादलाई वस्तुगत तथ्य बनाउँदैन। फरक रेटिङ प्रणालीका परिणाम स्वतः एकअर्कासँग साट्न मिल्दैनन्।
स्केल दायरा भनेको रेटिङ प्रणालीले सैद्धान्तिक रूपमा अनुमति दिने परिणामहरूको समूह हो। प्रभावकारी दायरा भनेको समीक्षकको प्रकाशित अभ्यासमा देखिने परिणामहरूको समूह हो। फराकिलो देखिने स्केल दायरा व्यवहारमा साँघुरो प्रभावकारी दायराका रूपमा चल्न सक्छ, जब समीक्षकले प्रकाशित समीक्षा रेटिङ प्रणालीको सीमित क्षेत्रमा केन्द्रित गर्छन्।
छोटो रेटिङ प्रणालीले आलोचनात्मक मूल्याङ्कनको मोटामोटी प्रकृतिलाई तुलनात्मक रूपमा स्पष्ट देखाउँछ। बढी सूक्ष्म रेटिङ प्रणालीले वाइनहरूबीच अझ सानो भिन्नता देखाउन सक्छ, तर दृश्यगत बढी विवरणलाई अन्तर्निहित स्वाद मूल्याङ्कनको प्रमाणित सटीकतासँग भ्रमित गर्नु हुँदैन। पारदर्शी परिभाषा, तुलना गर्न मिल्ने स्वाद परीक्षणका अवस्था र स्थिर सम्पादकीय विधिले रेटिङ प्रणाली फराकिलो वा साँघुरो जस्तो देखिए पनि भिन्नतालाई बढी विश्वसनीय बनाउँछन्।
Calibration भनेको प्रकाशित कामभरि समीक्षकका वाइन स्कोर र लिखित वर्णनबीचको सम्बन्ध हो। कुन गुणले नियमित रूपमा प्रशंसा पाउँछन् र विभिन्न परिणामबीच भाषा कति बदलिन्छ भन्ने ध्यान दिएर पाठकले समीक्षकको calibration बुझ्न सक्छ। freshness, savoury character, restrained oak, pronounced ripeness, concentration वा development potential प्रति दोहोरिने रुचिले समीक्षकको आफ्नै प्रयोगमा रेटिङ प्रणालीको अर्थ बुझाउन मद्दत गर्छ।
फरक समीक्षकका समान परिणामले फरक रुचि र उत्कृष्टताका फरक अवधारणा प्रतिनिधित्व गर्न सक्छन्। restraint लाई महत्त्व दिने समीक्षकले सूक्ष्मताका लागि वाइनलाई प्रशंसा गर्न सक्छन्, जबकि अर्को समीक्षकले तीव्रता वा तत्काल प्रभावमा बढी प्रतिक्रिया दिन सक्छन्। समान प्रकाशित परिणामले समीक्षकहरूले उस्तै विशेषता मन पराए भन्ने प्रमाणित गर्दैन।
फरक रेटिङ प्रणालीका स्कोरलाई मुद्राजस्तो रूपान्तरण गर्नु हुँदैन। पाठकले एउटै स्रोतले समीक्षा गरेका वाइन तुलना गर्न, साथमा दिइएका स्वाद टिप्पणी हेर्न र समीक्षकको calibration देखाउने दोहोरिने वर्णन खोज्नुपर्छ। प्रत्यक्ष रूपान्तरणले समानताको झूटो अनुभूति दिन सक्छ, किनकि आधारभूत मापदण्ड, प्रभावकारी दायरा र सम्पादकीय विधि फरक हुन सक्छन्।
व्यावहारिक wine tasting guide ले acidity, tannin, body, aroma, flavour र finish सम्बन्धी शब्दलाई व्यक्तिगत रुचिमा रूपान्तरण गर्न पाठकलाई सहयोग गर्न सक्छ। स्वादसम्बन्धी शब्दावलीसँग परिचित हुँदा लिखित टिप्पणी सजावट नभई प्रमाणका रूपमा काम गर्न सक्छ। त्यसपछि वाइन स्कोर स्वतन्त्र छनोटको विकल्प नभई समीक्षकको मूल्याङ्कनतर्फ जाने संक्षिप्त प्रवेशद्वार बन्छ।
100-point र 20-point स्केलका band को अर्थ के हो?
वाइनलाई स्कोर दिने हरेक प्रकाशनले आफ्ना band को अर्थ पनि प्रकाशित गर्छ, र ती परिभाषा पढ्नु सयवटा समीक्षा पढ्नुभन्दा छिटो सिक्ने तरिका हो। Wine Spectator को संस्करण तल प्रकाशनकै आफ्नै शब्दमा पुनः प्रस्तुत गरिएको छ, किनकि तीमध्ये यो सबैभन्दा धेरै नक्कल गरिएको संस्करण हो र यसले सम्पूर्ण स्केलमा देखिने सङ्कुचन देखाउँछ: छवटा band, जसमध्ये चारवटा माथिल्ला बीस बिन्दुमा पर्छन्।
| स्कोर | Wine Spectator को प्रकाशित परिभाषा |
|---|---|
| 95-100 | Classic: उत्कृष्ट वाइन |
| 90-94 | Outstanding: उच्चस्तरीय चरित्र र शैली भएको वाइन |
| 85-89 | Very good: विशेष गुण भएको वाइन |
| 80-84 | Good: भरपर्दो, राम्रोसँग बनाइएको वाइन |
| 75-79 | Mediocre: पिउन मिल्ने, तर साना कमजोरी हुन सक्ने वाइन |
| 50-74 | सिफारिस गरिँदैन |
दुईवटा स्केल प्रचलनमा छन् र ती एकअर्काबाट स्वतन्त्र छैनन्। आज लगभग हरेक प्रकाशनले 100-point स्केल प्रयोग गर्छ; त्यसअघि European र शैक्षिक स्वाद परीक्षणका sheet मा 20-point स्केल प्रयोग हुन्थ्यो, र यो अझै पुराना टिप्पणी तथा प्रतियोगिताको निर्णायक प्रक्रियामा देखिन्छ। 100-point स्केलमा स्कोर दिने Decanter ले दुवै स्केल पाठकले बारम्बार भेटिरहने भएकाले तिनबीचको conversion chart प्रकाशित गर्छ।
| स्केल | प्रकाशित दायरा | माथिल्लो band सुरु हुने स्थान | कहाँ भेटिन्छ |
|---|---|---|---|
| 100-point | 50 to 100 | Wine Spectator ले 95 र माथिलाई Classic भन्छ; Decanter ले 95 र माथिलाई Outstanding तथा 98 र माथिलाई Exceptional भन्छ | Wine Spectator, Decanter, Wine Enthusiast, Robert Parker's Wine Advocate |
| 20-point | 0 to 20 | यसलाई प्रयोग गर्ने प्रकाशनहरूले माथिल्लो स्केलमा रूपान्तरण गरे; Decanter ले 100-point स्केलमा जाने र त्यहाँबाट फर्कने conversion chart प्रकाशित गर्छ | पुराना स्वाद टिप्पणी, विश्वविद्यालयका स्वाद परीक्षण sheet, केही प्रतियोगिताका निर्णायक प्रक्रिया |
| Stars and medals | सामान्यतः 1 to 5 stars, वा प्रशंसितदेखि gold सम्म | प्रत्येक प्रतियोगिताले स्कोरको threshold का आधारमा निर्धारण गर्छ | खुद्रा shelf talker, प्रतियोगिताका परिणाम, सुपरमार्केटका आफ्नै label का दायरा |
यो सङ्कुचनको व्यावहारिक परिणाम स्पष्ट रूपमा भन्नुपर्छ। 89 points भएको वाइन र 91 points भएको वाइन त्यस्तो रेखाको दुईतिर पर्छन् जसले पसलले बोतलको मूल्य र प्रदर्शन बदल्छ, जबकि दुई स्कोर एउटै स्वाद परीक्षकको निर्णयमा केवल एक बिन्दुले अलग छन्। बिन्दुलाई होइन, band लाई सूचनाको एकाइ मान्नुहोस्; त्यसपछि स्केल फेरि उपयोगी हुन्छ।
स्कोर गरिएको वाइनको खर्च कसले बेहोर्छ?
समीक्षकले समीक्षा गरेको वाइन उत्पादक, आयातकर्ता, वितरक, खुद्रा विक्रेता, प्रकाशन, समीक्षक, कार्यक्रम आयोजक वा निजी मालिकमार्फत स्वाद परीक्षणमा आइपुग्न सक्छ। नमुना submission भनेको सम्भावित समीक्षाका लागि समीक्षक वा प्रकाशनलाई पठाइएको वाइन हो। नमुना submission ले कभरेज सम्भव बनाउन सक्छ, तर त्यसबाट आएको समीक्षाको मूल्य पारदर्शी सम्पादकीय नियममा आंशिक रूपमा निर्भर हुन्छ।
भुक्तानी र नमुना submission अलग विषय हुन्। उत्पादकले सम्पादकीय कभरेज किनेबिना नमुना उपलब्ध गराउन सक्छ, जबकि प्रकाशनका व्यावसायिक सम्बन्ध कुनै निश्चित वाइन समीक्षा गर्ने निर्णयसँग असम्बन्धित हुन सक्छन्। हरेक पठाइएको नमुनाबाट खरिद गरिएको परिणाम आएको हुन्छ भनेर पाठकले मान्नु हुँदैन, तर कभरेजमा भुक्तानीको असर परेको अवस्थामा स्पष्ट खुलासा अपेक्षा गर्नुपर्छ।
Paid review भनेको भुक्तानीको बदलामा दिइएको सम्पादकीय कभरेज हो। paid review दिने प्रकाशनले भुक्तानीले वाइन छनोट, प्रकाशन निर्णय, समीक्षा भाषा र अन्तिम मूल्याङ्कनको स्वतन्त्रतामा कसरी असर गर्छ भन्ने पाठकले बुझ्ने गरी व्यवस्था स्पष्ट रूपमा खुलाउनुपर्छ। सान्दर्भिक खुलासाबिना प्रस्तुत गरिएको परिणामले सम्पादकीय प्रक्रिया मूल्याङ्कन गर्न पाठकलाई कम प्रमाण दिन्छ।
वाइन समीक्षकले खुद्रा खरिद, नमुना submission, उत्पादक भ्रमण, व्यापारिक स्वाद परीक्षण वा खुलासा गरिएको अन्य माध्यमबाट स्वाद परीक्षणका बोतल प्राप्त गर्न सक्छन्। हरेक माध्यमले फरक प्रश्न उठाउँछ। खुद्रा खरिदले छनोट गरिएको बोतलमाथि आपूर्तिकर्ताको नियन्त्रण सीमित गर्न सक्छ, नमुना submission ले अन्यथा प्राप्त गर्न कठिन हुने वाइनमा पहुँच बढाउन सक्छ, र कार्यक्रमको स्वाद परीक्षणले व्यापक तुलना सम्भव बनाउँदै वाइनलाई साझा स्वाद परीक्षण वातावरणमा राख्न सक्छ।
कुनै पनि प्राप्ति माध्यमले पूर्ण स्वतन्त्रता वा पूर्ण निर्भरता प्रमाणित गर्दैन। पठाइएको बोतलले प्रशंसा किनिएको प्रमाणित गर्दैन, र खुद्राबाट किनेको बोतलले हरेक व्यावसायिक प्रभाव हटाइएको प्रमाणित गर्दैन। प्राप्त गर्ने विधि प्रक्रियासम्बन्धी प्रमाण हो, समीक्षाको विश्वसनीयतामाथिको अन्तिम फैसला होइन।
नमुना submission का लागि पारदर्शिता उपयोगी सम्पादकीय मापदण्ड हो। समीक्षा नीतिले वाइन समीक्षकसम्म कसरी पुग्छ, स्वाद परीक्षणसम्बन्धी खर्च कसले बेहोर्छ, स्वार्थको द्वन्द्व कसरी सम्हालिन्छ, व्यावसायिक सम्बन्ध कसरी खुलाइन्छ र प्रतिकूल मूल्याङ्कन प्रकाशित गर्न सकिन्छ कि सकिँदैन भन्ने व्याख्या गर्न सक्छ। पहिचान गर्न सकिने समीक्षक, स्वाद टिप्पणी, प्रकाशन मिति, नमुना नीति वा सान्दर्भिक व्यावसायिक सन्दर्भबिना वाइन स्कोर देखिँदा खरिदकर्तासँग विश्वास गर्ने आधार कम हुन्छ।
वाइन स्कोरका लागि सबैभन्दा बलियो आधार खुलासा गरिएको नीति, पहिचान गर्न सकिने लेखकत्व, स्थिर आलोचनात्मक भाषा र प्रशंसासँगै आलोचना पनि समेटिएको समीक्षा अभिलेखबाट आउँछ। पारदर्शी प्रक्रियाले समीक्षकसँग सहमति हुने ग्यारेन्टी गर्दैन, तर यसले परिणाम कसरी उत्पादन भयो भन्ने निर्णय गर्न पाठकलाई सक्षम बनाउँछ। लुकेको प्रक्रियाले पर्याप्त सहयोगी जानकारीबिना अधिकार स्वीकार गर्न पाठकलाई बाध्य बनाउँछ।
वाइन समीक्षकहरूबीच कति सहमति हुन्छ?
वाइन समीक्षकहरू कुनै वाइनबारे व्यापक रूपमा सहमत हुँदै पनि फरक स्कोर दिन सक्छन्, र फरक कारणले समान स्कोर प्रकाशित गर्न सक्छन्। Inter-rater reliability भनेको एउटै वस्तुको मूल्याङ्कन गर्दा अलग-अलग मूल्याङ्कनकर्ताले कति समान परिणाम निकाल्छन् भन्ने हो। Inter-rater reliability लाई एक्लो वाइन स्कोर वा प्रतिष्ठाका आधारमा अनुमान गर्न सकिँदैन।
सहमति नमुना र स्वाद परीक्षणका अवस्थासँगै समीक्षकका रुचिमा पनि निर्भर हुन सक्छ। समीक्षकले फरक भण्डारण इतिहास, परोस्ने अवस्था वा विकासका चरणमा रहेका बोतल भेट्न सक्छन्। बोतलको अवस्था, स्वाद परीक्षणको क्रम, समीक्षकलाई उपलब्ध जानकारी र वरपरका वाइनले पनि नमुना कसरी अनुभव गरिन्छ भन्नेमा असर पार्न सक्छन्।
समीक्षकले उस्तै विशेषता अनुभव गरे पनि शैलीगत रुचिका कारण असहमति हुन सक्छ। धेरै समीक्षकलाई शक्तिशाली र concentrated देखिएको वाइनलाई intensity मन पराउने समीक्षकले प्रशंसा गर्न सक्छन्, जबकि restraint रुचाउने समीक्षकले आलोचना गर्न सक्छन्। अन्तिम परिणाममा असहमति हुनु भनेको समीक्षकले वाइनका विशेषता पहिचान गर्न सकेनन् भन्ने आवश्यक छैन।
Inter-rater reliability सम्बन्धी अर्थपूर्ण प्रमाणका लागि साझा विधि आवश्यक हुन्छ। तुलना गर्न मिल्ने नमुना, परिभाषित अवस्था, स्थिर मापदण्ड र पर्याप्त फराकिलो प्रकाशित परिणाम भएमा पाठकले सहमतिको ढाँचा जाँच्न सक्छन्। साझा विधिबिना मेल खाने वा विरोधी वाइन स्कोरका उदाहरणले व्यक्तिगत परिणाम देखाउँछन्, तर समग्र वाइन आलोचनामा inter-rater reliability स्थापित गर्दैनन्।
लिखित स्वाद टिप्पणीले अन्तिम स्कोरभन्दा सहमति अझ स्पष्ट देखाउन सक्छ। स्वतन्त्र रूपमा उस्तै aroma, structure, balance, texture र development potential वर्णन गर्ने समीक्षकले फरक परिणाम प्रकाशित गरे पनि पर्याप्त वर्णनात्मक सहमति देखाउन सक्छन्। विरोधी शैली वर्णन गर्दै समान परिणाम प्रकाशित गर्ने समीक्षकले सतही रूपमा मिल्ने स्कोर पछाडि असहमति लुकाउन सक्छन्।
Terroir भनेको site, climate, soil र स्थानीय अभ्यासलगायत स्थानको संयुक्त प्रभाव हो, जसले वाइनको चरित्रमा असर गर्छ। कुनै समीक्षकले अनुभव गरिएको site expression का लागि वाइनलाई महत्त्व दिन सक्छन्, जबकि अर्कोले concentration, polish वा तत्काल पिउन मिल्ने आकर्षणलाई बढी महत्त्व दिन सक्छन्। understanding terroir गाइडले स्वाद टिप्पणीमा स्थान र विशिष्टतासम्बन्धी दाबी बुझ्न सन्दर्भ दिन्छ।
समीक्षकहरू खरिदकर्तालाई मन पर्ने विशेषतामा सहमत हुँदा सहमति सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण हुन्छ। वाइन powerful, tannic, restrained, aromatic वा oak-influenced छ भन्ने सहमति अन्तिम स्कोर फरक भए पनि व्यावहारिक रूपमा उपयोगी हुन सक्छ। वर्णनात्मक सहमतिले खरिदकर्तालाई शैली अनुमान गर्न सहयोग गर्छ, जबकि सङ्ख्यात्मक सहमतिले समीक्षकहरूले आफ्ना-आफ्ना रेटिङ प्रणालीभित्र व्यापक रूपमा मिल्दोजुल्दो प्रकाशित मूल्याङ्कन गरेको सङ्केत मात्र गर्छ।
वाइन स्कोरमा कहिले ध्यान दिनु उचित हुन्छ?
पहिचान गर्न सकिने समीक्षक वा प्रकाशनबाट आएको र त्यसका रुचि, सम्पादकीय विधि तथा लिखित स्वाद टिप्पणी जाँच्न सकिने अवस्थामा वाइन स्कोर ध्यान दिन योग्य हुन्छ। वाइनको उत्पादक, उत्पत्ति, vintage, मूल्य, उपलब्धता र शैली वर्णनसँगै सहयोगी प्रमाणका रूपमा प्रयोग गर्दा वाइन स्कोर सबैभन्दा उपयोगी हुन्छ। पहिचान गर्न सकिने स्रोतबिनाको एक्लो परिणामले निकै कम उपयोगी जानकारी दिन्छ।
खरिदकर्ताले अवसरका लागि चाहेको वाइनको शैलीबाट सुरु गर्नुपर्छ। पिउने व्यक्तिले हल्का वा पूर्ण body, बढी वा नरम acidity, कडा वा कोमल tannin, restrained वा pronounced oak, अथवा savoury development भन्दा तत्काल fruit मन पराउँछ कि पराउँदैन भन्ने वाइन स्कोरले निर्धारण गर्न सक्दैन। स्वाद टिप्पणीले शैली वर्णन गर्छ, जबकि वाइन स्कोरले समीक्षा गरिएको नमुनालाई समीक्षकले कति मन पराए भन्ने देखाउँछ।
एउटै समीक्षकको प्रकाशित कामभित्र तुलना गर्दा वाइन स्कोर बढी जानकारीमूलक हुन्छ। पाठकले परिचित वाइन खोज्न, समीक्षकका वर्णनलाई व्यक्तिगत अनुभवसँग तुलना गर्न र रुचिका दोहोरिने भिन्नता पहिचान गर्न सक्छन्। पाठकले हरेक निर्णयमा सहमति नजनाए पनि समीक्षक उपयोगी व्यक्तिगत छनोट माध्यम बन्न सक्छन्।
नजिकका परिणामबीच देखिने अत्यन्तै सटीक विभाजनभन्दा भाषाको consistency महत्त्वपूर्ण हुन्छ। स्थिर शब्दावली प्रयोग गर्ने समीक्षकका स्वाद टिप्पणीले पाठकलाई रेटिङ प्रणाली बुझ्ने आधार दिन्छ। वर्णनात्मक व्याख्याबाट अलग भएका सङ्ख्यात्मक परिणाम दिने समीक्षकले शैली वा तर्कबारे पर्याप्त प्रमाणबिना क्रमाङ्कनमा विश्वास गर्न पाठकलाई आग्रह गर्छन्।
केवल स्कोर भएका खुद्रा सूची र प्रचार सामग्रीलाई सावधानीपूर्वक हेर्नुपर्छ। उत्पादक, vintage, vineyard designation र bottling समीक्षा गरिएको वाइनसँग मेल खान्छन् कि खाँदैनन् भन्ने खरिदकर्ताले पुष्टि गर्नुपर्छ। कुनै निश्चित release को समीक्षाले अर्को release, अर्को selection वा फरक भण्डारण र परोस्ने अवस्थाबाट प्रभावित बोतललाई स्वतः वर्णन गर्दैन।
वाइनलाई cellar मा राख्ने, उपहार दिने वा महत्त्वपूर्ण भोजनका लागि विचार गरिँदा मूल समीक्षा विशेष उपयोगी हुन्छ। मूल स्वाद टिप्पणीले प्रचारात्मक अंशमा छुट्न सक्ने शैली, structure, readiness वा development potential बारे चर्चा गर्न सक्छ। छोट्याइएको उद्धरणले प्रशंसा जोगाएर खरिद निर्णयमा असर पार्ने सीमितता हटाउन सक्छ।
रेटिङले व्यावहारिक मूल्यलाई ओझेलमा पार्दा वाइन स्कोरलाई कम महत्त्व दिनुपर्छ। भोजनका लागि सबैभन्दा उपयुक्त बोतल त्यस्तो वाइन हुन सक्छ जुन खाना, पिउने व्यक्ति, अवसर र बजेटसँग मिल्छ, चाहे त्यसले प्रमुख आलोचनात्मक कभरेज नपाएको होस्। समीक्षकको स्कोर कुनै निश्चित palate र सम्पादकीय प्रक्रियाबाट आएको दस्तावेजीकृत राय हो, खरिद गर्न दिएको आदेश होइन।
European Commission को eAmbrosia रजिस्टरले संरक्षित designations अभिलेख गर्छ, जबकि वाइन स्कोर नियमन गर्ने समकक्ष रजिस्टर European Commission ले उपलब्ध गराउँदैन। EUR-Lex ले Regulation (EU) 2019/33 र Regulation (EU) 2021/2117 प्रकाशित गर्छ, जसले उत्पत्ति, 0.5% vol सहनशीलताभित्रको अल्कोहल मात्रा र sulphite घोषणा जस्ता कानुनी रूपमा प्रमाणित गर्न सकिने विशेषता निर्धारण गर्छन्; यीमध्ये कुनै पनि विशेषता गुणस्तरसम्बन्धी मूल्याङ्कन होइन। खरिदकर्ताले तथ्यात्मक label जानकारी र आलोचनात्मक रायलाई फरक प्रकारका प्रमाणका रूपमा पढ्नुपर्छ।
निष्कर्ष
वाइन स्कोर कुनै निश्चित वाइन वा स्वाद परीक्षण गरिएको नमुनाबारे समीक्षकको संक्षिप्त मूल्याङ्कन हो, गुणस्तरको वस्तुगत प्रमाणपत्र होइन। परिणाम कसले दिएको हो, स्वाद टिप्पणीमा के भनिएको छ, रेटिङ प्रणाली कसरी calibrated छ, नमुना समीक्षकसम्म कसरी पुग्यो र प्रकाशनले व्यावसायिक सम्बन्ध कसरी सम्हाल्छ भन्ने थाहा हुँदा वाइन स्कोर बुझ्न सकिन्छ। European Commission को eAmbrosia रजिस्टरले संरक्षित wine designations अभिलेख गर्छ, जबकि समीक्षकका वाइन स्कोर नियमन गर्ने समकक्ष रजिस्टर European Commission ले उपलब्ध गराउँदैन। EUR-Lex ले Regulation (EU) 2019/33 र Regulation (EU) 2021/2117 प्रकाशित गर्छ, जसले उत्पत्ति, 0.5% vol सहनशीलताभित्रको अल्कोहल मात्रा र sulphite घोषणा जस्ता कानुनी रूपमा प्रमाणित गर्न सकिने विशेषता निर्धारण गर्छन्; यीमध्ये कुनै पनि विशेषता गुणस्तरसम्बन्धी मूल्याङ्कन होइन। खरिदकर्ताले वाइन स्कोरलाई उत्पादक, vintage, उत्पत्ति, शैली, मूल्य र तथ्यात्मक label जानकारीसँगै पढ्नुपर्छ। असम्बन्धित रेटिङ प्रणालीबीचभन्दा एउटै समीक्षकको कामभित्र समीक्षा तुलना गर्न सामान्यतः सजिलो हुन्छ। वाइन स्कोरको सबैभन्दा बलियो उपयोग पूर्ण समीक्षा र सूचित व्यक्तिगत खरिद निर्णयतर्फ जाने माध्यमका रूपमा हो, हरेक पिउने व्यक्तिले वाइन मन पराउने प्रतिज्ञाका रूपमा होइन।
प्राथमिक स्रोतहरू
यस पृष्ठको प्रत्येक तथ्याङ्क त्यसलाई उल्लेख गर्ने वाक्यमा नाम दिइएको निकायबाट लिइएको हो। प्रत्येक तथ्याङ्क यहाँ जाँच्न सकिन्छ: